برگزاری هفته زعفران ایران در تربت حیدریه -  سه شنبه 15 آبان 1397 ساعت 13:5
اخبار دوشنبه 14 آبان 1397 ساعت 0:27

«شاهنامه» نمادهویت ملی ماست؛ از نقالی و پرده‌خوانی فاصله گرفتیم

نویسنده کتاب «افرا» معتقد است: شاهنامه بازگوکننده هویت ایرانی و بزرگترین کتاب ملی ایرانیان است.

به گزارش روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی، حسین‌علی جعفری نویسنده سمنانی در آخرین اثرش با نام «افرا» که حکایت سفر جوانی به روستایی در مازندران بوده، بر استفاده از عناصر بومی تاکید داشته است. مواجهه دو شخصیت اصلی در این داستان، سمبلی از تعارض زندگی شهری و روستایی در دوران پیش از انقلاب است. نویسنده این کتاب درصدد نوشتنِ یک پنج‏گانه داستانی با موضوع انقلابی است و کتاب افرا اولین کتاب از این مجموعه پنج جلدی به شمار می‌‌رود.
جعفری که برای حضور در نشست مدرسان ادبیات داستانی در حاشیه نخستین جشنواره داستان‌های حماسی از سوی حوزه هنری انقلاب اسلامی خراسان رضوی به مشهد دعوت شده بود، بر استفاده از ظرفیت‌های بومی کشورمان بویژه اثر سترگ شاهنامه فردوسی تاکید دارد.  آنچه در ادامه می‌آید مشروح گفتگوبا حسینعلی جعفری است.
 چه ضرورتی برای اقتباس از شاهنامه در دنیای معاصر وجود دارد؟ 
 
جعفری: شاهنامه بازگوکننده هویت ایرانی و بومی و بزرگترین کتاب ملی ماست و در کتاب گنجینه حماسه‌های جهان، یکی از بزرگترین حماسه‌های دنیا به شمار می‌رود؛ از این‌رو ظرفیت بسیار زیادی برای بهره‌‌برداری و اقتباس ادبی دارد.
 
 این ظرفیت چه ابعادی را دربرمی‌گیرد؟ 
 
جعفریشاهنامه منبعی بسیار غنی از میراث مشترک ایرانیان است که در آن می‌توان استمرار هویت ایرانی، از زمان اسطوره‌ها و حماسه‌ها تا فرمانروایی واپسین شاهنشاهان ساسانی را آشکارا دید. فردوسی بی‌گمان در احیای زبان فارسی که از ارکان هویت ملی ماست، نقش بی‌چون و چرایی داشته و محتوای شاهنامه دارای ویژگی‌هایی است که هویت ملی ایرانیان در پرتو آن حفظ شده است و نویسندگان معاصر بایستی از آن بهره ببرند
 
به نظر شما دلیل غفلت ادبیات داستانی ما از اثر سترگی همچون شاهنامه چیست؟ 
 
جعفریبخشی از داستان‎‌نویسی ما به سمت الهام‌گرفتن از ادبیات کهن غرب و یونان رفته است. متاسفانه کهن الگوهای خودمان را رها کردیم و به سراغشان نرفتیم و یکی از دلایل مهم آن هویت باختگی است. چون بیشتر داستان‌هایی که خوانده‌ایم از نویسندگان غربی بوده، ذهنیت ما به آن سمت گرایش پیدا کرده است؛ در حالیکه شاهنامه به‌عنوان یکی از مهمترین کتاب‌های ما ایرانیان می‌تواند منبع غنی و بزرگی برای الهام‌گرفتن و اقتباس ادبی باشد تا قهرمان‌های جدیدی به نسل امروز معرفی شوند.
 
  چطور می‌توان در اقتباس ادبی از شاهنامه اثر موفقی خلق کرد؟ چه آگاهی و دانشی برای این کار لازم است؟ 
 
جعفرینویسنده‌ها باید شاهنامه‌پژوهانی را در کنار خود داشته باشند تا در مشاورت و مجاورت با آنها به درک صحیحی از کهن‌الگوهای ایرانی برسند و از منبع عظیم شاهنامه بیش از پیش بهره‌مند شوند تا بتوانند اثر موفقی خلق کنند
 
 گویا شما در آخرین اثر داستانی خود افرا، از شاهنامه اقتباسی غیرمستقیم داشته‌اید درباره‌اش توضیح می‌دهید؟ 
 
جعفریدر رمان افرا نام شخصیت اصلی رستم‌علی است. درواقع چون بخشی از داستان برگرفته از شاهنامه است همواره این ذهنیت را داشتم که نام رستم‌علی را بکار گیرم. نام رستم نماد ملیت ماست و نام علی نماد مذهب و دین ماست. این داستان گرچه واقعی نیست اما براساس یک روایت عامیانه است که در تاریخ شفاهی آن منطقه وجود دارد و من از آن وام گرفتم. شاهنامه ظرفیت‌های بسیار خوبی دارد مهم این است که چقدر آن را بشناسیم و از آن بهره ببریم
 
 غفلت از ادبیات کهن‌مان از جمله شاهنامه چه تبعاتی خواهد داشت؟ 
 
جعفری: شاهنامه هویت ماست و تبعات این هویت باختگی اکنون در جامعه مشهود است. در یک مثال ساده بگویم وزنه‌بردار کشورمان در مسابقات بین‌المللی وزنه‌ای را بلند می‌کند و گزارشگر می‌گوید این هرکول ایرانی توانست وزنه را روی سر ببرد؛ در حالیکه ما رستم را داریم.
 
در مثال دیگری وقتی می‌خواهیم به نقطه ضعف کسی اشاره کنیم از اصطلاح پاشنه آشیل استفاده می‌کنیم در حالیکه چشم اسفندیار را در شاهنامه داریم که وقتی این دو را با هم مقایسه کنید می‌بینید عظمتی که چشم اسفندیار از نظر معنایی دارد بسیار بالاتر و خاص‌تر از پاشنه آشیل است.
 آیا از فرهنگ اصیل ایرانی فاصله گرفتیم؟
 
جعفری: بعد از اینکه از نقالی و پرده‌خوانی فاصله گرفتیم و داستان‌های غربی در کشورمان بیشتر رواج یافت، اکثر جوانان و حتی افراد میانسال و سالخورده، فرهنگ اصیل ایرانی و داستان‌های شاهنامه را فراموش کردند و این هویت باختگی خودش را بیشتر نشان داد.
 
فرهنگ اصیل ایرانی که در آن مروت، فتوت، جوانمردی و همکاری موج می‌زد، امروز بسیار کمرنگ شده است. در عرصه‌های مختلف اقتصادی و اجتماعی و سیاسی شاهد جامعه‌ای آفت‌زده هستیم، چون هویت ما دچار اشکال شده است. اگر شاهنامه را به میان مردم بیاوریم و ارزش‌های آن در میان اقشار مختلف جامعه نهادینه شود، مطمئن باشید که جامعه به‌سمت سلامت فکری و روانی پیش خواهد رفت.
 
 

منبع: تسنیم: علی رحیمیان  تعداد بازدید : 293 نوشته شده توسط: مدیر سایت

کلمات کلیدی: 


بازگشت چاپ خبر

خدمات الکترونیک
خدمات
شهرستان ها
مجموعه های فرهنگی تاریخی و موزه ها
دولت
سایت های مرتبط
دستگاه های مرتبط
قوانین و مقررات
آیین‌نامه ایجاد، اصلاح، تکمیل، درجه‌بندی و نرخ‌گذاری تاسیسات گردشگری و نظارت بر آن ها - قانون اجازه ثبت شعبه یا نمایندگی شرکت های خارجی ضوابط معماری و ساختمانی واحدهای پذیرایی میان راهی
آیین نامه نظارت بر تأسیس و فعالیت دفترهای خدمات مسافرتی، سیاحتی، جهانگردی و زیارتی - شرح وظایف مدیران فنی دستورالعمل اجرای شیوه نامه خانه-مسافر برای شهر مشهد
فرم امتیازبندی صلاحیت حرفه ای متقاضیان بند ب  (خراسان رضوی) - شیوه نامه درجه بندی تاسیسات گردشگری قانون ممنوعیت عرضه محصولات دخانی
مقررات اجرائی- انضباطی فعالیت دفاتر خدمات مسافرتی و گردشگري - ضوابط معماری و ساختمانی هتل دستورالعمل محاسبه تعرفه آب و برق تاسیسات ایرانگردی و جهانگردی
شیوه نامه معرفی دفاتر خدمات مسافرتی و جهانگردی جهت دریافت جایزه صادراتی - ضوابط معماری و ساختمانی هتل آپارتمان مشخصات و ضوابط ساخت،بهره برداری و درجه بندی اقامتگاه های بوم گردی
قانون اجازه ثبت شعبه یا نمایندگی شرکت های خارجی - ضوابط معماری و ساختمانی مهمان پذیر شیوه نامه اجرایی ذخیره اتاق
تمامی حقوق این پورتال متعلق است به اداره کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری استان خراسان رضوی مجری پورتال : شرکت داده پردازی پویان ابتکار شرق
سفارش غذا سفارش آنلاین غذا سفارش آنلاین غذا در مشهد